top of page
  • Sara-Maria Smit

Laten we minder zingen over de goede, ouwe Sint en meer over de Messias die écht komt

Mijn overgroot opa zei altijd: “Die ouwe Klaas hoef ik niet, maar zijn spullen zijn wel lekker”. Ik weet nog dat ik als vierjarige op schoot zat bij mijn opa en dat hij me uitdaagde: “als je op school bij die Klaas op schoot zit, moet je even aan zijn baard trekken…”.


Dat durfde ik niet, maar ik heb wel altijd geweten dat het een verklede man was. Ik zat op een christelijke basisschool, maar de meesten van mijn klas waren niet kerkelijk en veel van hen geloofden dat die man met de baard écht onze cadeautjes meegenomen had uit Spanje. Net als alle andere kinderen was ik best een beetje verlegen als ik naar voren moest komen, zo’n staf en mijter blijven indrukwekkend, maar… Ik denk dat ik me van binnen een beetje wijs voelde met mijn zes jaren. Het was een raar feest. Ik wist namelijk zeker dat ik de waarheid kende en de rest nog niet.


Nu ben ik ouder (en wijzer, hoop ik) en ik houd nog steeds niet van het Sinterklaasfeest. Natuurlijk, net als ieder ander houd ik van familie en gezelligheid, creatief bezig zijn en het geven en krijgen van cadeautjes, maar… voor mij liever niet rond Sinterklaas. Ik heb wel even getwijfeld, moet ik zeggen, of ik dit zou schrijven. Ik weet namelijk dat velen het overdreven zullen vinden, maar ik heb besloten dat ik dat niet erg vind. Noem het mijn opvoeding, escapisme of zelfs zwak geloof, maar ik vier geen Sinterklaas en ik denk niet dat ik het ooit zou willen vieren. Ik hoef het gewoon niet. Ik wil daar graag drie redenen voor noemen.


Leugentje voor de leuk Ik houd er niet van: leugentjes om bestwil of voor het leuke… Als een kind mij vraagt waar baby’s vandaan komen, geef ik een antwoord dat bij de leeftijd van het kind past, maar altijd naar waarheid. Mijn ouders vonden dit ook belangrijk en hebben me altijd de waarheid verteld. Voor het ene kind is het iets moeilijker om de waarheid voor zich te houden als het gaat om iets als Sinterklaas, dan de ander. Dat snap ik. Toch denk ik dat het heel belangrijk is om ook met dit soort dingen bij de waarheid te blijven. Als Sinterklaas niet waar is, waarom zou het verhaal over Jona in de vis dan wel waar zijn? Er zijn genoeg mensen die de Bijbel afdoen als sprookjesboek en ik weet echt wel dat dat meestal niet door het Sinterklaasfeest komt, maar…. ik zou mijn kinderen 0 procent aanleiding willen geven om niet te geloven wat ik hen vertel uit Gods Woord. Misschien zie jij er geen kwaad in, dat kan. Ik zeg alleen: ik hoef het niet.


Komt hij echt uit Spanje? Velen van jullie zullen weten dat het feest de bisschop Nicolaas van Myra herdenkt. De rooms-katholieke heilige leefde in de derde of vierde eeuw na Christus en was goed voor armen, kinderen, zeelieden en meer. Er zijn legendes over hem die vertellen van wonderen die hij deed, zo zou hij drie jongens tot leven gewekt hebben en een hongersnood voorkomen hebben. De verering van Sint-Nicolaas is heel erg oud en er zijn dan ook veel kerken naar hem genoemd.


Toch zijn er heel wat andere elementen die het feest maken tot wat het nu is. Het is lastig te traceren waar tradities vandaan komen. Sommige zijn heel oud, andere zijn nieuwer. Het strooien van snoep en pepernoten zou kunnen komen van de verhalen over Sint-Nicolaas die ‘strooide’ voor de armen. Er zijn ook elementen die van heidense oorsprong lijken te zijn, zoals bijvoorbeeld de speculaaskoeken met afbeeldingen. Germanen offerden koeken met afbeeldingen aan heidense goden en de Roomse versie ervan waren koeken met afbeeldingen van heiligen. Later werden speculaaskoeken ook wel gebruikt als een soort valentijnskaart. Over de herkomst van de koeken blijven we dus speculeren…


Voor tradities over Zwarte Piet geldt hetzelfde. In de Alpen loopt niet Zwarte Piet, maar ‘krampus’ met Sinterklaas mee, een beestachtig demon die stoute kinderen straft. Mijn punt is: waar het ook vandaan komt, het feest is een mix van allerlei tradities en legendes die echt niet Bijbels zijn. In de reformatie hadden veel calvinisten al moeite met het feest en dat zorgde er uiteindelijk voor dat het van een religieus feest een volksfeest werd. Vandaag de dag vieren de meeste calvinisten het volksfeest mee, want: maakt de achtergrond van een feest uit? Ik hoor velen zeggen: dat was toen, nu is het anders. Het gaat daar niet om, het gaat om de gezelligheid. Misschien vindt jouw geweten geen enkel bezwaar in het herdenken van Sint Nicolaas, dat kan. Ik zeg alleen: ik hoef het niet.


Bijna net als God Mijn laatste reden heeft te maken met de figuur van Sinterklaas. Zeg nu zelf: een heilig man, kinderen zingen voor hem, hebben ontzag voor hem. Gehoorzame kinderen doen hun schoenen uit en gaan op hun knieën zingen, dan krijgen ze cadeaus. Hij weet of je stout of goed bent geweest en hij heeft alle namen in zijn boek staan. Hij rijdt op een wit paard, draagt de banier, heeft knechten, is blank en rood, hij klopt op de deur, we halen hem met gejuich binnen en zingen: hij komt, hij komt! Op Wie lijkt Sinterklaas hier? De parallel met God komt mij spottend over en doet me pijn. Nogmaals, de tradities struikelen over elkaar heen en het is bijna onmogelijk aan te wijzen waar het allemaal vandaan komt. Misschien zie jij er geen kwaad in. Ik zeg alleen: ik hoef hem niet en ik ga geen feest vieren ter ere van hem. Ik zou willen dat we minder zouden zingen over de goede ouwe Sint en meer over de Messias Die echt komt!


Hij liegt niet. Als Hij uitblijft, verwacht Hem, want Hij komt zeker, Hij zal niet wegblijven. (Hab. 2:3)
Nog een heel korte tijd en Hij Die komt, zal komen en niet uitblijven. (Heb. 10:37)

Liefs en sjalom,


Sara-Maria


P.S. Sorry, als je nog niet wist dat Sinterklaas niet bestaat…

319 weergaven1 opmerking

Recente blogposts

Alles weergeven
bottom of page